14/07/2009 08:53:59 AM
Tài nghề con lừa

Bài này có ý nói: Ở đời có lắm người, lắm sự, lúc mới biết cho là lạ, thì còn ưa, còn sợ, đến lúc đã biết rõ rồi thì lại khinh thường, chẳng coi vào đâu nữa.

Đất Kiềm(1) xưa nay vốn không có lừa. Có người hiếu sự(2) tải một ít lừa đến đấy nuôi.

Lừa thả ở dưới chân núi. Buổi đầu, hổ trong núi ra, trông thấy lừa cao lớn, lực lưỡng, tưởng loài thần vật mới giáng sinh. Lại thấy lừa kêu to, hổ sợ quá, cong đuôi chạy. Dần dần về sau hổ nghe tiếng, thấy lúc nào lừa kêu cũng thế lấy làm khinh thường. Một hôm, hổ thử vờn, nhảy xông vào đầu lừa. Lừa giận quá, giơ chân đá, đá đi, đá lại, quanh quẩn chỉ có một ngón đá mà thôi. Hổ thấy vậy mừng, bụng bảo dạ rằng: “Tài nghề con lừa ra chỉ có thế mà thôi”. Rồi hổ gầm thét, chồm lên, vồ lừa, cấu lừa, cắn lừa, ăn thịt lừa, đoạn rồi đi.

Liễu Tôn Nguyên(3)

Lời bàn: Bài này có ý nói: Ở đời có lắm người, lắm sự, lúc mới biết cho là lạ, thì còn ưa, còn sợ, đến lúc đã biết rõ rồi thì lại khinh thường, chẳng coi vào đâu nữa:

Nhác trông ngỡ tượng tô vàng,
Nhìn ra mới biết chẫu chàng ngày mưa.

Nhưng bài này lại có ý chê người khờ dại không biết giữ thân cho kín đáo, để đến nỗi người ta dòm được tâm thuật của mình mà làm hại mình, như con lừa bị con hổ hại vậy. Những nhà làm văn vẫn thường hay dùng hai chữ “Kiềm lô” (lừa đất Kiềm) để chỉ những người tài nghệ kém cỏi, không có gì lạ.

Theo Cổ học tinhh hoa của Nguyễn Văn Ngọc và Trần Lê Nhân NXB Trẻ

--------------------------------------------------

(1) Kiềm: nước Sở thời Chiến Quốc, tức là huyện Nguyên Lăng, tỉnh Hồ Nam (Trung Quốc) bây giờ.

(2) Hiếu sự: hay bày việc, sinh việc.

(3) Tên tự là Tử Hậu, tinh nhanh tuyệt vời, văn chương nổi tiếng, đỗ Tiến sĩ, làm quan Thứ sử, là một bậc danh nhân đời nhà Đường.

 Ý kiến của bạn |   Gửi tin qua E-mail |   Bản để in
Tin liên quan
  • Nghĩa công nặng hơn tình riêng (10/07/2009)
  • Mua xương ngựa (03/07/2009)
  • Hay dở đều do mình cả (24/06/2009)
  • Kéo lê đuôi mà đi (17/06/2009)
  • Làm nhà cỏ cũng đủ (10/06/2009)
  • Quan tài con (03/06/2009)
  • Chiếc thuyền đụng chiếc đò (27/05/2009)
  • Không chịu theo kẻ phản nghịch (20/05/2009)
  • Đám ma to (13/05/2009)
  • Lo trời đổ (06/05/2009)
Các tin khác
  • Vua tôi bàn việc (24/05/2010)
  • Cảm tình (10/05/2010)
  • Cách cư xử ở đời (21/04/2010)
  • Đạo vợ chồng (06/04/2010)
  • Cổ học tinh hoa: Hết lòng vì nước (20/01/2010)
  • Cổ học tinh hoa: Cáo mượn oai hổ (06/01/2010)
  • Lẽ sống chết (14/08/2009)
  • Muôn vật một loài (07/08/2009)
  • Rửa tai (31/07/2009)
  • Phẩm trật ông quan, phẩm giá con người (24/07/2009)

Video

Khai mạc Trại hè Việt Nam 2018
Liêm, sỉ
Cách cư xử ở đời
Lẽ sống chết
Cổ học tinh hoa: Cáo mượn oai hổ
Đám ma to
Chiếc thuyền đụng chiếc đò
Vua tôi bàn việc
Cảm tình
Cách cư xử ở đời
Đạo vợ chồng
Cổ học tinh hoa: Hết lòng vì nước
Cổ học tinh hoa: Cáo mượn oai hổ
Thắng cảnh bạn thích nhất?
Vịnh Hạ Long
Phong Nha - kẻ Bàng
Cát Bà
Đảo Phú Quốc
Fanxipang